کاشمر یکی از مناطقی است که به استناد کاوشهای باستان شناسی از گذشته های دور تا اواخر هزاره دوم و اوایل پیش از میلاد، مسکونی بوده است.

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی ایران نیوز آنلاین؛ به استناد روایات شاهنامه و تاریخ بیهقی ۲۵۰۰ سال پیش زرتشت پیامبر در این سرزمین با گشتاسب شاه ملاقات و آتشکده ای در این ناحیه برپا نموده و سروی را که تباری بهشتی داشته، به دست خویش در آتشکده می کارد.

**جاذبه های تاریخی

مدرسه حاج سلطان ‏العلما
از جمله مدارس علمیه شهر کاشمر، بنایی است موسوم به مدرسه حاج سلطان‏ العلما واقع در ابتدای خیابان امام(ره) که در سال ۱۳۳۰هجری قمری ساخته شده است. بنای مدرسه دارای صحن مرکزی بوده و از چهار طرف توسط حجرههای دو طبقه و دو ایوان شمالی و جنوبی محصور شده، فضای معماری مدرسه در مجموع با ایجاد ۴۰ اتاق مخصوص اقامت طلاب، مطبخ، ایوان شمالی و جنوبی ، بادگیر و… بهعنوان یکی از مدارس علمیه و مطرح کاشمر شناخته میشود.
سرای امینالتجار
بنای تاریخی کاروانسرای امین التجار در نقطه مرکزی شهر و در حاشیه میدان مرکزی واقع شده است. این بنا از جمله بناها در شهر قدیم و در محلی بنام شهر کهنه جای گرفته است. کاروانسرای امین التجار به گفته علمای قدیم شهر کاشمر در سال ۱۳۰۳ هجری قمری ساخته شده است.
خانه تاریخی دانش
این بنا یکی از خانه های قدیمی و تاریخی شهرستان کاشمر و متعلق به اواخر دوره قاجار و اوایل دوره بعد از آن است. وجود آب‏انبار، حوضخانه، بادگیر و… از مشخصات ویژگیهای بارز بنا محسوب میشود.
آب انبار حاجی نظام
این بنا در مرکز شهر واقع گشته است. این سازه آبی متعلق به دوره قاجاریه بوده و از نظر ساختار معماری شامل سردر ورودی، پلکان، پاشیر و مخزن است. ورودی بنا با تاق جناغی و سردر مشخص شده و بر فراز مخزن تاق کلنبو اجرا شده که مصالح آن آجر و ماسه گچ است.
یخدان فروتقه
از جمله یادمانهای تاریخی کاشمر، یخدانی است به نام فروتقه که در ابتدای راه روستایی به همین نام قرار دارد. این اثر بهعنوان عظیمترین یخدان کاشمر در دوره قاجار ساخته شده است.
حمام بند قراء
حمام بند قراء از جمله حمامهای قدیمی شهرستان کاشمر به شمار میآید که مربوط به دوره قاجار است. این اثر با ارزش در سال ۱۳۸۴ در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده و در روستای بند قراء از توابع بخش کوهسرخ و قرار دارد.
مزار پشت پنجه پدر و پسر
این دو اثر در بخش کوهسرخ در فاصله ۱۵ کیلومتری شمال روستای اوندر در میان دو رشته کوه واقع شده است. این بنا که مربوط به قرن ۱۲ و ۱۳ هجری قمری است، در سال ۱۳۸۴ در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده و اهالی روستاهای منطقه در روزهای پایانی هفته در ایام تابستان در این مکان گوسفند قربانی میکنند و نذری میدهند.
آسیاب آبی تل آباد
آسیابهای آبی تل آباد در بخش مرکزی شهرستان کاشمر در فاصله دو کیلومتری روستای قوژد قرار دارد. قدمت این اثر مربوط به دوره صفویه است و در سال ۱۳۸۴ در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است .
بقایای قلعه ریگ
قلعه ریگ در فاصله ۲ کیلومتری روستای قوژد، در میان دشتی وسیع قرار دارد. این اثر مربوط به دوره سلجوقیان بوده و در سال ۱۳۸۴در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است .
آب انبار فروتقه
این بنا که از آثار دوره قاجاریه به شمار میرود در مرکز روستای فروتقه از توابع بخش مرکزی شهرستان کاشمر قرار دارد. این اثر نیز ثبت آثار ملی کشور شده است.
**جاذبه های مذهبی
امامزاده سیدحمزه بن موسی بن جعفر(ع)
بقعه و بارگاهی که با زیربنای ۲۰۰۰ مترمربع مشتمل بر گنبد خانه، گلدستهها، رواقها و…. در محل باغمزار بنا شده منسوب به مدفن سیدحمزه بن موسی بن جعفر(ع) است. ساختمان و بارگاه امامزاده، بر سکویی مرتفع قرار گرفته و تزئینات آن از جمله کاشیکاری ، آیینه کاری و … است که در سال ۱۳۹۹ ه.ق به این مجموعه الحاق شده و در پیرامون این بنا سرو تاریخی قرار دارد که بالغ بر ۹۰۰ سال قدمت دارد.
امامزاده سیدمرتضی(ع)
مجموعهای در ۵ کیلومتری شمال کاشمر، به مزار و بقعه سید مرتضی (ع) برادر امامزاده سیدحمزه(ع) و امام رضا(ع) منسوب است. به استناد تواریخ کهن، وی در سده دوم هجری توسط امویان در همین مکان شهید و به خاک سپرده شد.
آرامگاه شهید آیت الله مدرس
بنای باشکوهی که پیکر شهید مدرس را در میان گرفته، در سال ۱۳۶۳ شمسی به جای مقبره کوچک قبلی و در میان باغ وسیع و محصوری ساخته شده است. بنای آرامگاه که از یک گنبد فیروزهای گنبد خانه مرکزی و چهار ایوان و به اسلوب معماری عصر صفوی بنیان گردیده و در جوار آن موزه ای احداث شده که مورد بازدید زائرین قرار میگیرد.
مسجد جامع کاشمر
این بنا در مرکز شهر واقع شده و به استناد کتیبه آن، حدود سال ۱۲۱۳ هجری قمری روزگار حکمرانی عبدالعلی خان و مصطفی قلیخان میش مست و همزمان با سلطنت فتحعلی شاه قاجار بنا گردیده است.
**جاذبه های گردشگری

منطقه گردشگری ریوش
از ویژگیهای منحصر به فرد ریوش، وجود رودخانه ها و باغات سرسبز است که به همراه درختان سر به فلک کشیده، با آب و هوای معتدل و رودخانههای روانی که از بخش جنوبی و غربی ریوش عبور میکنند و مناظر زیبایی را آفریده اند و گردشگران بسیاری را در تمام فصول سال به این ناحیه می کشانند.
روستای پلکانی طرق
روستای هزارساله طرق، در دهستان بررود از توابع بخش کوهسرخ است که در فاصله ۸ کیلومتری غرب شهر ریوش و ۳۳ کیلومتری شمال غربی شهر کاشمر قرار دارد.
روستای تاریخی کریز
این روستا، علاوه بر چشم اندازهای زیبای طبیعی نظیر آبشار زیبای گرمک و قله بالای سه هزار متری باغدشت، با وجود سدشاهی و قلعه بیژن مربوط به قبل از میلاد، بسیار دیدنی است. روستای کریز به علت کوهستانی بودن، چشماندازهای سرسبز و بکری دارد و به علت قرار گرفتن در محل تلاقی دو رودخانه کال گرمک و کال ششطراز دارای مزارع و باغهای بسیار است. رشته کوه باغدشت، دارای قله های مخروطی آتش فشانی خاموش است، این کوهها مربوط به دوران چهارم زمینشناسی است که هنوز قلههای مخروطی شکل آن دیده میشود.
آبشار کریز
آبشار زیبای کریز در شمال غربی روستای کریز واقع شده که با وجود طبیعت سرسبز و مجاورت با کوه باغدشت، مسافران و گردشگران زیادی به آنجا سفر میکنند.
آبگرم معدنی کریز
این پدیده طبیعی، دارای آبگرم معدنی با خاصیت های درمانی است. در حاشیه این مکان نیز دره بسیار با رودخانهای پرآب، چشمهسارهای آب سرد شیرین و گوارا وجود دارد. به اعتقاد کارشناسان، این آبگرم معدنی از نظر وجود مواد شیمیایی در رتبه بالاتری از آبگرم فردوس قرار دارد .
سد شاهی
سد شاهی یا بند شاهی از جاذبه های تاریخی روستای کریز است. این سد که در هزار متری روستا واقع شده، نشاندهنده تاریخ و گذشته باشکوه آن است که امروزه به یکی از مکانهای تاریخی و تفرجگاهی مورد توجه گردشگران تبدیل شده است. این اثر تاریخی که مربوط به قرن هفتم هجری قمری میباشد، در فهرست آثار ملی ثبت شده است.
یخچال طبیعی بند قراء
در حدود ۷ کیلومتری روستای بندقرا، یخچال طبیعی و بینظیری است که در تمام فصول سال، پُر از یخ است. تا همین چند سال اخیر که هنوز اهالی روستاهای اطراف هم‏چون بندقراء، توندر و خرو از نعمت برق برخوردار نبودند، یخ مورد نیاز خود را از این یخچال تأمین میکردند.
روستای تاریخی و پلکانی ایور
ایور کنونی در حدود ۲۵۰ سال پیش توسط ۳۰ نفر که مالدار بوده اند بنیاد شد. ایوری که در قدیم وجود داشت؛ شاید قبل از اسلام و حدود ۴۰۰ سال یا بیشتر یا کمتر، کمکم خراب شده و از بین رفته و حدود ۱۰۰ یا ۲۰۰ سال بعد افراد دیگری آن را ساختهاند. سنگ نوشته هایی که از زیرخاک پیدا شده، میگویند به خط میچکی نوشته شده و کسی نمیتواند آنها را بخواند و یعنی احتمال اینکه ایور اولیه شاید از زمان قبل از اسلام وجود داشته، بسیار زیاد است.
روستای تاریخی نامق
روستای نامق، روستایی مفرح و زیبا باسابقه تاریخی بالاست که در شرقی ترین نقطه جغرافیایی بخش کوهسرخ از توابع شهرستان کاشمر قرار دارد. وجه تسمیه نامق باز بر اقوال نقل شده، نامه حق معنی شده که از جانب پیامبر پیکی با دعوتنامه ای به اسلام آمده که به آن نامه حق نام نهاده اند و به مرور نامق شده است.

 

  • منبع خبر : یادداشت